Orkisz – posiłek gladiatorów
Jednym z moich postanowień na ten rok było, aby jeść śniadania, bo zwykle przed wyjściem z domu w pośpiechu wypijałam tylko kawę. Poprzeczkę podniosłam sobie jednak trochę wyżej i postanowiłam, że muszą to być śniadania zdrowie i wartościowe – takie, żebym nie była głodna po godzinie i aby dostarczyły mi energii na cały dzień. Postawiłam na płatki z owocami i jogurtem w najróżniejszych konfiguracjach. Jem płatki owsiane, jęczmienne, gryczane i orkiszowe. I dzisiaj będę Was namawiać do tych ostatnich.
Na pewno o orkiszu słyszał każdy, ale czy wiecie co to właściwie jest? Otóż orkisz jest gatunkiem pszenicy, stosowanym już w starożytności. Rzymianie uznawali go za pokarm dający siłę, spożywany był więc przez gladiatorów i zawodników biorących udział w igrzyskach. Nic dziwnego, orkisz ma więcej składników mineralnych i witamin, niż jakiekolwiek inne pszeniczne ziarno. Niestety te zalety orkiszu przekładają się na ceny produktów z jego zawartością – za kilogram mąki orkiszowej musimy zapłacić około 6 zł, a za 300 g płatków około 4 zł.
Orkisz jest uprawiany w Europie od 300 lat, a w Ameryce Północnej od stu
lat. W Polsce uprawy orkiszu zaniechano niemal całkowicie w latach 80.
ze względu na niskie plony. Uprawiany jest głównie w części
północno-wschodniej naszego kraju. Zwykła pszenica została wyhodowana w celu ułatwienia uprawy i zbiorów,
żeby zwiększyć plon, ma dużą zawartość glutenu, właściwą do produkcji
dużej ilości pieczywa przeznaczonego do handlu. W czasie zbioru traci jednak łupinę i z tego powodu jest często zanieczyszczona pestycydami i chemikaliami do ochrony zboża.
W wyglądzie orkisz jest podobny do pszenicy, ale ma twardszą łuskę, która pomaga chronić składniki odżywcze znajdujące się wewnątrz ziarna. Mąka orkiszowa ma orzechowy, lekko słodkawy smak i może być używana w większości przepisów, które wymagają zwykłej lub razowej mąki. W przypadku mąki orkiszowej, która jest rozpuszczalna w wodzie, należy jednak stosować 3/4 płynu przewidzianego w tradycyjnym przepisie. Nie musimy jednak używać wyłącznie mąki – gotowane ziarna orkiszu są np. świetnym dodatkiem do sałatek. Przed gotowaniem należy ziarna wypłukać i zamoczyć na co najmniej 8 godzin. Przed gotowaniem jeszcze raz płuczemy, dodajemy wodę w proporcji: 3 części wody na 1 część ziaren. Doprowadzamy do wrzenia, na następnie zmniejszamy ogień i na małym ogniu gotujemy przez godzinę.
Ziarna orkiszu, aby nie traciły wartości odżywczych przechowujemy w szczelnym opakowaniu, w chłodnym i ciemnym miejscu. Mąkę orkiszową najlepiej przechowywać w lodówce.
Orkisz posiada wysoką rozpuszczalność w wodzie, więc składniki odżywcze są łatwo wchłaniane przez organizm, co ułatwia trawienie. Zawiera więcej białka niż pszenica, ale zawiera też gluten, więc
nie mogą sobie na niego pozwolić osoby na diecie bezglutenowej. Orkisz przyczynia się do obniżenia ryzyka chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu II oraz… może zmniejszyć występowanie migreny. Zapobiega także powstawaniu kamieni nerkowych oraz przeciwdziała miażdżycy i obniża poziom cholesterolu. Posiada właściwości krwiotwórcze, budujące mięśnie i
rozweselające, orkisz jest naturalnym środkiem znakomicie poprawiającym nastrój
i oddziałującym na psychikę. Jest pomocny podczas zmęczenia, zapobiega
zmniejszeniu wydolności organizmu. Stosowany może być przy alergiach, zaburzeniach przemiany wapnia, dusznicy bolesnej ze strony serca i układu krążenia, przy wzmożonej podatności na infekcje. Obniża poziom cholesterolu we krwi.
Produkty na bazie orkiszu znajdziemy w każdym sklepie ze zdrową żywnością. Oprócz pieczywa i mąki, możemy kupić także makarony orkiszowe – białe i ciemniejsze, co jest wynikiem sposobu mielenia ziaren, kasze, płatki, otręby, syrop, a nawet kawę z orkiszu.
Dla liczących kalorie jeszcze jedna informacja – jedna filiżanka gotowanego orkiszu zawiera 246 kalorii, 11 g białka, 1,6 g tłuszczu, 51 g węglowodanów i 7,6 g błonnika. Orkisz jest również źródłem wapnia, magnezu, selenu, cynku, żelaza, miedzi i manganu. Zawiera witaminę E i kompleks witamin z grupy B, w tym witaminę B17, która jest uznawana za naturalne lekarstwo na raka. W
orkiszu znajdziemy też fosfor, witaminę PP, D i korzystnie wpływającą na szare komórki lecytynę. Bardzo cennymi
składnikami orkiszu są kwas linolenowy i linolowy.
A Wy znacie orkisz? Sięgacie po produkty orkiszowe? A może właśnie Was przekonałam?
Senses Angel
7 marca, 2014Jeszcze chyba nigdy nie jadłam orkiszu:)
Krystyna Boner
7 marca, 2014A ja przerzuciłam się na chleb orkiszowy. Jem go od jakiegoś czasu. Dowiedziałam się, że sprzyja odchudzaniu. Bardzo go polubiłam 🙂
kinga b.
7 marca, 2014lubie produkty z orkiszu, są mega pyszne 🙂
Aleksandra Anna
7 marca, 2014kiedyś kilka produktów miałam okazje spróbować, potem przestałam kupować, ale dziś zdecydowanie przekonałaś mnie do powrotu 😉
Magdalena N.
7 marca, 2014Ja chyba pierwszy raz przeczytałam o orkiszu 🙂 muszę poszukać tego typu płatki
Jackie Harrison
7 marca, 2014It sound delicious abd healthy.
http://tifi11.blogspot.com
Patrycja Z
7 marca, 2014Ja mam nadal ogółem problemy z jedzeniem przed szkołą
Nigdy nie jadłam orkiszu
Pozdrawiam i zapraszam do mnie ;*
Pomarancza
7 marca, 2014Mmm uwielbiam takie śniadanka, ja jadłam swojego czasu chleb orkiszowy 😉
mish-mash-wardrobe
7 marca, 2014Podobne do owsianki 🙂 Ja jadam właśnie takie specyfiki
tynka
7 marca, 2014dziękuję za odwiedziny 🙂
orkisz jest obecny w naszym jadłospisie 🙂
jednak Twój post to rewelacyjne kompendium wiedzy o orkiszu 🙂
pozdrawiam
Lia Crystal
7 marca, 2014It looks very good and healthy. 🙂
Fashion Happenss
Sylwia
7 marca, 2014Jeszcze chyba nigdy nie jadłam produktu z dodatkiem orkiszu 🙂 Zapowiada się interesująco 🙂
Monika dz.
7 marca, 2014wstyd się przyznać, ale jeszcze nie miałam okazji spróbować orkiszu
Angelika Ś.
7 marca, 2014moja mama nieraz kupuje chleb orkiszowy 🙂
rose vanilla
7 marca, 2014Lubię chleb orkiszowy, ja też przerzuciłam się na zdrowe śniadania, ale że na słodko/jogurtowo/owocowo nic nie przełknę, na razie jem płatki kukurydziane zmieszane z żytnimi na mleku i bardzo mi smakuje 🙂
Daria Paluch
7 marca, 2014Super wpis, jak narazie spotkałam sie tylko z chlebem orkiszowym ale o płatkach tego typu jeszcze nie,od dzisiaj rozglądam sie za nim w sklepach.
MTTEAM
7 marca, 2014Chlebek orkiszowy jest pyszny 🙂
Eveline
7 marca, 2014nigdy nie miałam styczności z orkiszem ;p
pozdrawiam
woman-with-class.blogspot.com
Monika Ch
7 marca, 2014Uwielbiamchleb orkiszowy mniam
Maya catchthosemoments
7 marca, 2014Niestety jeszcze nie próbowałam niczego z orkiszem ;/ kapa!
Sabrina T
7 marca, 2014Hey beauty you have a really nice blog 🙂 I am your new follower ,so check out my blog I hope you can follow back =)
Regards from Bosnia ♥
http://obsessionwithfashion.blogspot.com/
Nika
7 marca, 2014Chleb orkiszowy jem praktycznie codziennie 🙂
Anita
7 marca, 2014Boskie!! <3 <3
Pączek w pudrze
7 marca, 2014Chlebek orkiszowy czasem kupuje 🙂 lubię takie zdrowe śniadania 🙂
Mała Mi
7 marca, 2014Znamy 🙂 sięgamy 🙂 ale zmieniamy, żeby było różnorodnie 🙂
Na zdrowie!
Elżbieta Dz.
7 marca, 2014Orkisz to bogactwo, chyba u nas jeszcze za mało doceniany. 🙂
A co do moich grzybów i pomarańczy…polecam spróbować…rewelacyjny smak.
pirelka
7 marca, 2014Czasami jadam chleb orkiszowy 😉
Ogólnie nie wyobrażam sobie dnia bez śniadania, to najlepsza dla mnie pora dnia i posiłku.
Vendula Popelkova
7 marca, 2014So cool :-)!
Glamour and beauty
Renata Walczak
7 marca, 2014Używam mąki i jemy chlebuś orkiszowy -jest pyszny:)
Katsuumi
7 marca, 2014Orkiszowy chlebek jest przepyszny i bardzo zdrowy 🙂
IN & OUT
7 marca, 2014nigdy nie jadlam ,dziekuje z abardzo mile komentarze ,obserwuje na gfc :* buziakiii<3
http://zielonoma.blogspot.it/
wenus-lifestyle
8 marca, 2014Uwielbiam orkisz – chleb orkiszowy i płatki są mega <3
domowacukierniaewy.blox.pl
8 marca, 2014Przepadam za chlebem orkiszowym, to jeden z moich ulubionych 🙂
Glam up your Lifestyle
8 marca, 2014Hört sich gut an. Ich mag Körnerbrot 🙂
Gruß Cla
Nieidealna Perfekcjonistka
8 marca, 2014nigdy nie jadłam.
też mam takie postanowienie noworoczne 🙂 tylko jest dość trudne do realizacji…
aschaaa
8 marca, 2014u Ciebie zawsze sie dowiem czegos nowego 🙂
magadish
8 marca, 2014podobno zdrowe, ale bardzo niedobre 😀
Anna Niezgódka
8 marca, 2014nigdy nie jadłam 😛
daggistr
8 marca, 2014oj tak wiele dobrego się o orkiszu naczytałam a jeszcze nigdy nie jadłam , może teraz i ja wypróbuję 😛
pozdrawiam serdecznie 🙂
bodybuildingisalifestyle
8 marca, 2014Ponieważ chętnie czytam Twojego bloga zostałaś nominowana do nagrody LIEBSTER BLOG AWARD 🙂 http://bodybuildingisalifestyle.blogspot.ie/2014/03/poniewaz-zostaam-dzisnominowana-do.html
redhead87
8 marca, 2014uwielbiam pieczywo orkiszowe, od dłuższego czasu jestem zafascynowana zdrowym stylem życia, zmieniłam nawyki żywieniowe i całe moje życie się poprawiło. Wyroby orkiszowe mają z tym wiele wspólnego:)
alicjamagdalena
8 marca, 2014Uwielbiam chlebek orkiszowy :)!
piękniejestżyć
8 marca, 2014Qrcze, ja to chyba nawet nigdy nie jadłam, przynajmniej nie kojarzę 😉 Wydaje mi się jednak, że musiałam chyba kiedyś próbować jako pieczywo.
Paula S.
8 marca, 2014uwielbiam produkty z orkiszem ♥
Karolina Kołodziej
9 marca, 2014Ja bardzo lubię orkisz, szczególnie chleb z niego zrobiony 🙂
Mariska
9 marca, 2014Nigdy chyba go nie jadłam, ale będę w końcu musiała spróbować. Choć wybredna jestem 😉
Jadwiga K.
9 marca, 2014Uwielbiam chleb orkiszowy :)) Ale teraz zacznę go jeść podobnie jak Ty na śniadania, bo i ja ostatnio włączam powoli do swojej diety kasze i tego typu produkty 🙂
Ola
9 marca, 2014Jeśli chodzi o orkisz to jem chyba tylko chleb orkiszowy :). Ale też mam postanowienie by jeść śniadania.. I całkiem nieźle mi idzie, jem odrobinę jogurtu naturalnego z musli owocowym i jestem syta na kilka dobrych godzin :).
napiecyku budziła
9 marca, 2014Kupiłam ostatnio mąkę orkiszową, ale nie słyszałam o płatkach. Dzięki za informacje:))
Daisy K
9 marca, 2014Uwielbiam chleb orkiszowy. Aż mi zapachniało. 🙂 Chciałam powiedzieć że pięknie wyglądasz w swojej fryzurce, szukałam Twojego bloga przez G+ i weszłam na inny blog i skomentowałam. 😀 Dzięki Tobie odnalazłam kolejny fajny blog. 🙂 Ściskam. :*
voguerka
9 marca, 2014Bardzo lubię chleb orkiszowy, w innej postaci jeszcze nie jadłam. Czas to zmienić. Też obiecuję sobie, że będę jeść śniadania… nie jest to jednak takie proste 🙂
Pozdrawiam,
Daria
Agnieszka Muszynska
10 marca, 2014Tak ja śniadania też muszę zacząć jeść, ale na płatki nikt mnie nie namówi, wszystko inne z orkiszem ale płatki nie:):):)
Pozdrawiam:)
Obserwuję:):):):)
Venus
11 marca, 2014Lubie chleb orkiszowy a o makaronie słyszę pierwszy raz muszę kiedyś spróbować 🙂
small saphire
13 marca, 2014Ooo ja jeszcze nigdy nie jadłam! 🙂 Nie mam pojęcia jak się do niego zabrać… 😀
oczynamode
13 marca, 2014Co do nauszników to ja ciągle sprawdzam czy mi nie spadły 🙂 Mam chyba mniejsze uszy od przeciętnych 🙂